Turkoba Editörlüğü, Türkçe, kökenbilim ve Türkçe konuşan dünyaya dair gündem, analiz ve araştırma yazıları üretir.
Kökenbilim
TDK Sözlük, 'san' ve 'ünvan' sözcüklerini birbirinin eşanlamlısı olarak verir. 'San' sözcüğü kökenbilim kaynaklarına göre Türkçe 'saymak' eyleminden türemiştir. Birinin toplumda gerçekten 'sayıldığını', 'hesaba katıldığını' anlatır. Bu açıdan bakıldığında 'ünvan verilir', 'san' ise kazanılır.
Kökenbilim
“Ünvan” mı yoksa “unvan” mı doğru? TDK ne diyor, sözcüğün kökeni ne? Bu küçük farkın arkasında, dilin nasıl çalıştığına dair ilginç bir öykü var.
Analiz
Barrack’ın açıklamaları üslubu nedeniyle eleştiriliyor. Ama aslında konu basit bir üslup meselesi değil. Değişen diplomasi biçiminin işaretlerini görüyoruz. Açık konuşma, yön verme ve meşruiyet üretimi iç içe geçiyor. Bu dil, güç ile meşruiyet arasındaki gerilimi görünür kılıyor.
Kökenbilim
Al, kızıl ve kırmızı arasındaki fark nedir? Türkçedeki bu üç renk adının kökenini ve kullanımını örneklerle incelerken üç farklı anlam dünyasına bakıyoruz.
Kökenbilim
Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlük, kızıl sözcüğünün anlamlarını şöyle verir: "i. parlak kırmızı renk; s. bu renkte olan". Sözcük kökeni Türkçedir.
Kökenbilim
TDK Sözlük'e göre “kırmızı” sözcüğünün anlamı, "kanın rengi; al; bu renkte olan"dır. Kırmızı aslında doğrudan bir renk adı olarak doğmamıştır. Kökeni, kırmızı pigment veren bir böceğe ve bu boyanın tarihsel ticaretine uzanır. Bu yazıda “kırmızı”nın kökenini ve anlam yolculuğunu inceliyoruz.
Kökenbilim
Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlük'e göre "al" sözcüğü "kırmızı (isim); kırmızı renkte olan (sıfat); allık" gibi anlamlara gelir. Ayrıca bir de "hile" anlamı vardır, ki TDK Sözlük bunu eskimiş olarak tanımlar.
Önerilen Videolar
Hederlez. Hıdırellez. Bu kez gençler söylüyor. Türkiye ve Azerbaycan Türkçesine ne kadar yakın...
Önerilen Videolar
Gagauz Türkçesiyle yazılmış bir bahar şarkısının altına düşülen bir yorum dikkat çekiyor: “Ben Kırgızım ve şarkının sözlerinin neredeyse tamamını anlıyorum, bu da şaşırtıcı derecede harika bir şarkı.” Bir cümle, Türkçenin coğrafyasını sessizce yeniden çiziyor.
Kökenbilim
Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlük, ak sözcüğünü "kar, süt vb.nin rengi; beyaz, kara ve siyah karşıtı; temiz; dürüst; sıkıntısız, rahat, huzurlu" gibi anlamlar ile, beyaz sözcüğünü ise "ak; kara ve siyah karşıtı" anlamlar ile tanımlar. Peki bu sözcüklerin köken ve anlam bakımından farkları nedir?
Kökenbilim
Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlük'e göre siyah sözcüğü "kara; ak, beyaz karşıtı" anlamı, renk belirten "kara" sözcüğü ise "en koyu renk; siyah, ak, beyaz karşıtı" anlamı ile tanımlanır.
Türkçe Öğren
Türkçede küçük görünen bir ayrıntı, anlamı tamamen değiştirebilir: “bende” mi, “ben de” mi? “Sen de mi Brütüs?” örneği üzerinden bağlaç olan de ile ek olan -de arasındaki farkı; ses, vurgu ve anlam ilişkisiyle adım adım inceliyoruz. Aynı sözcükler, farklı görevler...