Kökenbilim
Kara mı Siyah mı?
Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlük'e göre siyah sözcüğü "kara; ak, beyaz karşıtı" anlamı, renk belirten "kara" sözcüğü ise "en koyu renk; siyah, ak, beyaz karşıtı" anlamı ile tanımlanır.
Kökenbilim
Fernsehen, Uzak Görmek ve Televizyon
Almanca “der Fernseher” derken biz neden “televizyon” demeyi seçtik? Bir toplumun kendi dilinde yeni kavramlar üretme cesareti, o topluma dünyayı anlama ve kendi evrenini kurma özgüveni verir.
Kökenbilim
Tedbir Sözcüğünün Anlamı ve Türkçe Karşılıkları
Yabancı dil (Arapça) kökenli "Tedbir" sözcüğünün Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlük'e göre anlamları "1. önlem. 2. Bir şeyin sonucu düşünülerek önceden yapılan hazırlık"tır. Öz Türkçe "Önlem" sözcüğü bu anlamlardan ikincisini de karşılamaktadır. O zaman neden hala yabancı sözcük kullanılır?
Kökenbilim
Bir Sözcüğün Anatomisi: İhtiyat - Sözcük Anlamı ve Türkçe Karşılıkları
Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlük'e göre ihtiyat sözcüğünün soyut anlamı "herhangi bir konuda ileriyi düşünerek ölçülü davranma; sakınma"dır. Somut anlamı ise "gereğinden fazla olup saklanan şey; yedek"tir. Peki yabancı dil kökenli bu sözcüğün Türkçe karşılıkları yok mudur?
Kökenbilim
Makro Ne Demek?
"Makro" sözcüğü Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlük'e göre "büyük, mikro karşıtı" ve "geniş, mikro karşıtı" anlamlarına gelen bir sıfattır. Sözcük, Türkçeye Fransızcadan girmiştir.
Kökenbilim
Makro İhtiyati Tedbir Ne Demek?
"Makro İhtiyati", "Makro İhtiyati Tedbirler" ya da "Makro İhtiyati Politikalar" tanımlamaları Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlüğünde yer almamaktadır. Peki bu tanımlamalar dilbilimsel olarak nasıl gelişmiştir ve ne anlama gelir?
Kökenbilim
Kümülatif Ne Demek?
Kümülatif sözcüğü Türk Dil Kurumu (TDK) sözlüğüne göre Türkçeye Fransızca'dan girmiş bir sözcüktür ve "küme" anlamına gelir. Ancak sözcüğün çeşitli bağlamlardaki farklı anlamlarına doğrudan karşılık gelen başka bir Türkçe karşılığı vardır ve bu, TDK sözlükte yer almamaktadır.
Kökenbilim
Dijital: Sözcük Kökeni ve Türkçesi
Türk Dil Kurumu’na (TDK) göre “dijital”, "sayısal" ya da "sanal" anlamlarına gelir. Peki Türkçede “sayısal” varken neden “dijital” yerleşti? Dil tercihlerinin düşünme biçimimizi nasıl etkilediği, bu yazıda sözcük kökeni üzerinden ele alınıyor.
Kökenbilim
Vicdan: Sözcük Kökeni, Anlamı ve Dildeki Yolculuğu
Türk Dil Kurumu’na (TDK) göre vicdan, kişiyi kendi davranışları hakkında yargıda bulunmaya iten, ahlak değerleri üzerine dolaysız ve kendiliğinden yargılama yapmasını sağlayan duygudur. Bu yazı, vicdan sözcüğünün Arapça kökenini ve Türkçedeki anlam yolculuğunu ele alıyor.
Gündem
Türk Dil Kurumu’nun 2025 Yılı Kelimesi: “Dijital Vicdan”
Türk Dil Kurumu’nun (TDK) 2025 yılının kelimesi olarak seçtiği “dijital vicdan”, sorumluluk, merhamet ve eylem arasındaki ilişkinin nasıl dönüştüğüne işaret ediyor. Beğeni, paylaşım ve yorumlarla rahatlayan bir vicdan mümkün mü? Kavramın toplumsal karşılığı ve eleştiriler bu yazının odağında.
Kökenbilim
Şofben Sözcük Kökeni ve Anlamı
Türk Dil Kurumuna (TDK) göre şofben yabancı dil (Fransızca) kökenlidir ve "gaz veya elektrikle çalışarak sıcak su sağlayan araç" anlamına gelir. Peki bu kadar temel bir araç için Türkçede neden yerleşik bir karşılık yoktur?
Kökenbilim
Şoför Sözcük Kökeni, Anlamı ve İlginç Öyküsü
Türk Dil Kurumu'na (TDK) göre "sürücü" ve "mesleği araba kullanmak olan sürücü" olan “şoför” sözcüğü Fransızcadan Türkçeye geçmiş, kökeninde ateş ve hizmet ilişkisi bulunan bir sözcüktür. Peki Türkçede “sürücü” varken bu sözcüğü kullanmaya gerçekten ihtiyaç var mı?