Makro Ne Demek?
"Makro" sözcüğü Türk Dil Kurumu (TDK) Sözlük'e göre "büyük, mikro karşıtı" ve "geniş, mikro karşıtı" anlamlarına gelen bir sıfattır. Sözcük, Türkçeye Fransızcadan girmiştir.
Sözcük: Makro
Sözcük Kökeni: Yabancı Dil (Fransızca → Türkçeye girişi açısından)
Makro (Fransızcada "macro"), bir olayı ya da yapıyı tek tek parçalarıyla değil, bütün olarak ele alan bir bakış açısını ifade eder.
Fransızcada okunuşu şöyledir:
Karşıtı "mikro" (Fransızcada "micro") dur.
Mikro ayrıntıya odaklanır.
Makro ayrıntıların oluşturduğu genel yapıya odaklanır.
Türkçede bu sözcük bugün ekonomi, fotoğrafçılık, yazılım ve akademik dil başta olmak üzere pek çok alanda kullanılır.
Sözcük Olarak Macro Ne Anlama Gelir?
Makro, köken olarak “büyük” ya da “geniş ölçekli” anlamına gelen bir sıfattır. Bileşik sözcük oluşturmak için bitişik yazılan bir ön ek olarak ya da sıfat tamlaması oluşturmak için ayrı yazılan bir sözcük olarak kullanılır.
Tek başına “büyük” demekten çok, ölçek farkını anlatır.
Yani makro:
- değer yargısı içermez
- “önemli” ya da “önemsiz” demek değildir
- yalnızca bakılan çerçevenin genişliğini tanımlar
Bu yönüyle, bir şeyi “yakından” değil “uzaktan” ele alma biçimini anlatır.
Makro Hangi Dillerden Geliyor?
Macro, köken olarak Yunanca makrós (uzun, büyük) sözcüğüne dayanır. Yunancada "uzun, büyük" anlamlarına gelir. Bu kök, Latinceye bilimsel terimlerde kullanılan macro- ön eki olarak geçmiş, buradan da Fransızca ve İngilizceye aktarılmıştır.
- İngilizce: macro-
- Fransızca: macro-
Her iki dilde de kullanım benzerdir.
Sözcük genellikle:
- tek başına değil
- başka sözcüklerle birleşerek
kullanılır.
Örneğin:
- ingilizce: macroeconomics / fransızca: macroéconomie
- ingilizce: macrostructure / fransızca: macrostructure
Türkçeye de bu akademik ve teknik kullanımlar üzerinden girmiştir.
Makroekonomide “Makro” Ne Anlama Gelir?
Ekonomi alanında makro, tek tek bireylerin ya da firmaların davranışlarından ziyade ekonominin tamamını ilgilendiren göstergelere bakmayı ifade eder.
Makroekonomi şu konularla ilgilenir:
- enflasyon
- büyüme
- işsizlik
- faiz oranları
- kamu maliyesi
- dış ticaret
Yani soru şudur: Ekonomi bir bütün olarak nasıl işliyor?
"Makro İhtiyati", "Makro İhtiyati Tedbirler", "Makro İhtiyati Politika" gibi tamlamaların incelendiği ilgili yazı: Makro İhtiyati Tedbir Ne Demek?
Fotoğrafçılıkta Makro Ne Demek?
Fotoğrafçılıkta makro, çok küçük nesnelerin yakından ve ayrıntılı biçimde görüntülenmesini ifade eder.
- makro lens
- makro çekim
gibi kullanımlar buradan gelir.
Buradaki anlam, ekonomidekinden farklı gibi görünse de ortak nokta şudur:
Görüntünün ölçeği değiştirilir.
Fotoğrafçılıkta makro, ayrıntıyı büyütür
Ekonomide makro, ayrıntıları bir araya getirir
Yöntem farklı, ölçek mantığı aynıdır.
Yazılımda Makro Ne Demek?
Yazılım ve programlama dünyasında makro, tekrarlanan işlemleri tek bir komut altında toplamak anlamına gelir.
Örneğin:
- bir dizi işlemin otomatikleştirilmesi
- kısa bir komutla uzun bir sürecin çalıştırılması
Burada da makro:
- tekil adımları tek tek ele almak yerine
- genel bir işlem seti oluşturur.
Yani yine,
parça yerine bütün mantığı çalışır.
Türkçede “Makro” Nasıl Kullanılıyor?
Türkçede makro sözcüğü genellikle
- akademik metinlerde
- ekonomi ve kamu dilinde
- teknik açıklamalarda
kullanılır.
Örnekler:
- makroekonomi
- makro düzey
- makro çerçeve
Bu kullanım, sözcüğün teknik anlamıyla uyumludur.
Özetle
Makro;
- bir ölçek sözcüğüdür
- bütüne bakmayı ifade eder
- tek başına ne olumlu ne olumsuzdur.
Ekonomide, fotoğrafçılıkta ve yazılımda farklı biçimlerde kullanılsa da
ortak mantık aynıdır:
Parçalar yerine bütünle ilgilenmek.
Sözcüğün nasıl ve hangi bağlamda kullanıldığı ise her alanda ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
